Bir Kere Yükselen Bayrak Bir Daha İnmez!

“Bir kere yükselen bayrak bir daha inmez” sözlerinin sahibi, 28 Mayıs 1918’de bağımsızlığını ilan eden Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kurucusu Mehmet Emin Resulzade vefatının 66. yılında anılıyor.

Bir Kere Yükselen Bayrak Bir Daha İnmez!
07 Mart 2021 - 00:35
“Bir kere yükselen bayrak bir daha inmez” sözlerinin sahibi, 28 Mayıs 1918’de bağımsızlığını ilan eden Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kurucusu Mehmet Emin Resulzade vefatının 66. yılında anılıyor.

Mehmet Emin Resulzade’nin anısı hem Türkiye’de hem de Azerbaycan’da yaşatılıyor.

Azerbaycan Türkleri için bağımsızlığın simgesi olan “Bir kere yükselen bayrak bir daha” inmez sözünün sahibi Mehmet Emin Resulzade Azerbaycan Türklerinin bağımsızlığı için yaptığı çalışmalarla ülke tarihinde derin izler bıraktı.



Resulzade 31 Ocak 1884’de Bakü’nün Nohvanı köyünde doğdu. Genç yaşlarda siyasetle ilgilenmeye başladı. Çarlık Rusya karşıtı bazı siyasi parti ve topluluklarda çalışmalar yürüttü. Çeşitli gazete ve dergilerde yazdı.

Çarlık rejiminin baskılarından ötürü 1909’da İran’a giderek burada gazetecilik yaptı ve siyasetle uğraştı. Meşrutiyet rejimi feshedilince İran’da da artan baskılar sebebiyle 1911 yılında Türkiye’ye geldi. Resulzade 1913’te tekrar Azerbaycan’a dönerek Müsavat Partisine üye oldu ve 1917’de bu partinin genel başkanı oldu.



Resulzade 1918’de Azerbaycan aydınlarının oluşturduğu Milli Konseyin başkanı seçildi ve 28 Mayıs 1918’de Milli Konsey Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kuruluşunu resmen ilan etti. Resulzade 4 Haziran 1918’de Azerbaycan ile Osmanlı arasında imzalanan dostluk ve işbirliği antlaşmasına Azerbaycan adına imza atmıştır.

Resulzade başkanlığındaki bir heyet yeni kurulan Kafkasya devletlerinin tanıtılması için düzenlenen bir konferansa katılmak üzere İstanbul’a geldi. 15 Eylül 1918’de “Kafkas İslam Ordusu” ismi verilen Osmanlı ordusu, Bakü’yü ermeni ve Bolşevik çetelerden kurtardı ve bu haberi Resulzade’ye Harbiye Nazırı Enver Paşa verdi. Bakü’ye dönen Resulzade, hükümette yer almadı fakat Müsavat Partisi Genel Başkanı olarak parlamentoda çalışmalara aktif olarak katıldı.

Bolşeviklerin Azerbaycan’ı işgalinden sonra tutuklanan Resulzade Moskova’ya götürüldü. Stalin’in ısrarlarına rağmen Bolşeviklerle ittifakı kabul etmeyip SSCB’yi terk etti.
Fransa, Finlandiya, Polonya ve Almanya’da yaşadı. Sovyet karşıtı yayımlar yaptı. Azerbaycan’ın işgal altında olduğunu tüm Dünya’ya duyurmaya çalıştı. Resulzade 1947’de Türkiye’ye yerleşti. Bakanlar kurulu kararıyla Türkiye vatandaşı oldu.



1949’da Ankara’da Azerbaycan Kültür Derneği’ni kurdu, kitaplar yazarak, konferanslar vererek ülkesinin durumunu hem anlattı hem de yazdı. Resulzade 6 Mart 1955’te Ankara’da vefat etti ve cenazesi Cebeci Asri Mezarlığı’na defnedildi.

Türklük yolunda verdiği mücadeleden ötürü kendisini rahmetle anıyor, mekanının cennet olmasını temenni ediyorum.


 

YORUMLAR

  • 0 Yorum