Milletvekilliği Nasıl Düşer? Milletvekilinin Dokunulmazlığının Kaldırılması Nasıl Olur?

Milletvekilliği Nasıl Düşer? Dokunulmazlık Nasıl Kalkar?  Anayasa Mahkemesinin Rolü Nedir?

Milletvekilliği Nasıl Düşer? Milletvekilinin Dokunulmazlığının Kaldırılması Nasıl Olur?
Editör: Necati Meral
04 Mart 2021 - 02:51
 

Milletvekili dokunulmazlığı, milletvekillerinin meclis kararı olmadan suç işlediği gerekçesiyle cezai tatbikata uğrayamasasına denir. Suçun seçimden önce ya da sonra  işlenmiş olması  önemli değildir. Fakat dokunulmazlık milletvekilinin sadece cezai tatbikata uğrayamamasını sağlar, milletvekiline karşı hukuki dava başka kişiler tarafından açılabilir. Buna Türkiye’de çok denk geliyoruz, Erdoğan’ın Kılıçdaroğlu’na açtığı 500 bin liralık ya da 1 milyon liralık tazminat davaları buna en büyük örnektir. Ancak çok büyük miktarlarda açılan tazminat davaları -hakimler tarafından- yasama dokunulmazlığına leke düşürdüğü gerekçesiyle kabul edilmiyor. -Erdoğan açtığı 21 davanın sadece 3 tanesini kazanabilmiştir.-


Dokunulmazlık Nasıl Kalkar? 

 

Savcılıktan milletvekiline ilişkin bir fezlekenin gelmesi gerekmektedir. Savcılık fezlekeyi Adalet Bakanlığına iletir, Adalet Bakanlığı ise bu fezlekeyi doğrudan TBMM Başkanlığına iletir, TBMM başkanlığı da komisyona ileterek ordan çıkan karara göre Genel Kurulda bir oylama yapar. Genel Kuruldan ilgili milletvekilinin dokunulmazlığının kaldırılması yönünde karar çıkarsa dokunulmazlık kalkar. Dokunulmazlığı kalkan kişinin milletvekilliği hala devam eder. Dokunulmazlık, milletvekilliğinin düşmesiyle karıştırılmamalıdır. 

Dokunulmazlığı kalkan milletvekili 7 gün içerisinde Anayasa Mahkemesine başvurma hakkına sahiptir, Anayasa Mahkemesi de bu başvuruyu 15 gün içerisinde karar bağlamakla yükümlüdür. Anayasa Mahkemesi vekilliğin düşürülmesini anayasaya ya da meclis iç tüzüğüne aykırı bulursa dokunulmazlık tekrar iade edilir. 

 

Milletvekilliği Nasıl Düşer? 

 

Dokunulmazlığı kaldırılan milletvekili hakkında seçilmeye engel bir suçtan hüküm giydiğine ilişkin kesinleşen mahkeme kararı TBMM Başkanlığına gelip Genel Kurulda okunduğu anda milletvekilliği düşer. Üyeliği düşen milletvekili ya da başka bir milletvekili Anayasa Mahkemesine başvuruda bulunabilir. Anayasa Mahkemesi 15 gün içerisinde bunu karara bağlar, Anayasa Mahkemesinin verdiği karar kesindir. Hiç kimse Anayasa Mahkemesinin kararının üzerinde başka bir karar veremez. Eğer Anayasa Mahkemesi bu üyelik düşürülmesinin anayasaya, kanuna ya da iç tüzüğe aykırı bulursa üyelik tekrar iade edilir. Milletvekili yeniden yemin ederek görevine döner. Örneğin Türkiye’de Enis Berberoğlu’nun üyeliğinin düşürmesi Anayasa Mahkemesi tarafından doğru bulunmadığı için zor da olsa Berberoğlu yeniden milletvekilliği kazanmıştır. 

Yazan: Necati Meral

 

YORUMLAR

  • 0 Yorum